Buikpijn bij kinderen

Shelley van der Veek, Else de Haan
Houten : LannooCampus, 2016. - 110 p.
ISBN 9789401428941
Buikpijn is een veelvoorkomende klacht bij kinderen en jongeren. Zo'n 10 procent van de schoolgaande kinderen heeft er regelmatig last van. In de meeste gevallen is er geen lichamelijke oorzaak voor buikpijn. Desondanks zorgt deze pijn voor veel problemen: veelvuldig doktersbezoek, schoolverzuim, minder sociale activiteiten en een verminderde kwaliteit van leven. Buikpijn bij kinderen geeft ouders, leerkrachten en hulpverleners informatie over de meest recente wetenschappelijke inzichten in onder meer oorzaken van deze klachten en mogelijkheden voor hulp. De informatie wordt verduidelijkt met voorbeelden uit de praktijk. 
Plek in kenniscentrum: Psychologie-psychiatrie 18410-VEEK 

Het tienerbrein : over de adolescent tussen biologie en omgeving

Jelle Jolles
Amsterdam : Amsterdam University Press, 2016. - 424 p.
ISBN 9789462983984
Het tienerbrein van neuropsycholoog en hersenwetenschapper Jelle Jolles bespreekt de dertig neuropsychologische inzichten die iedere volwassene zou moeten hebben om een tiener te begrijpen en hem of haar zich te laten ontplooien.  Aan de orde komt de ontwikkeling van de adolescent van tien tot ver na het vijfentwintigste levensjaar: de hersenfuncties, cognitief functioneren, sociaal gedrag en slaap. Ook gaat het boek in op de verschillen tussen jongens en meisjes, hoe zij kiezen, plannen en beslissen. Het boek richt zich op gedrag, cognitie en ontplooiing thuis en op school, in sport en muziek. En het geeft aanbevelingen uit de neuropsychologische praktijk.
Jolles stelt dat het onderwijs beter gebruik moet maken van de nieuwsgierigheid van adolescenten en hun hang naar nieuwe ontdekkingen en contacten. Die hang naar nieuwigheid komt voort uit de ontwikkeling van de hersenen. Die moet niet afgekapt maar gebruikt worden.  Jolles geeft concrete ideeën in het boek. Zo zijn ‘denkplaten’ een manier om de nieuwsgierigheid van tieners te prikkelen, afbeeldinge om leerlingen te laten zien en hierbij vragen te stellen als: wat gebeurt hier, wat zie je, wat betekent het. De docent gaat in debat en er komen nieuwe woorden, begrippen en inzichten aan bod.
In maart 2017 is via de website www.hersenenenleren.nl voor scholen een gratis basiscursus beschikbaar Leer je brein kennen, die leraren en mentoren kunnen geven aan hun leerlingen. De cursus sluit aan bij het boek.
Plek in kenniscentrum: Voortgezet onderwijs 17343-JOLL 

Autisme ontrafelen : introductie over autisme met het Socioschema

Martine Delfos
Amsterdam : SWP, 2016. - 128 p.
ISBN 9789088507274
Het boek introduceert de theorie van het Socioschema met de MAS1P (Mental Age Spectrum within 1 Person). Volgens deze theorie is autisme een vertraging op specifieke gebieden en een versnelde ontwikkeling op andere gebieden. Het gevolg is een reeks uiteenlopende 'mentale leeftijden' binnen één persoon. Het boek geeft informatie over de factoren van autisme en geeft voorbeelden over het verschil tussen autisme en autistisch gedrag dat door omstandigheden kan worden veroorzaakt, zoals verwaarlozing of ernstige trauma’s. 
Plek in kenniscentrum: Autisme 18430-DELF  

Gevoelsspel : voor kinderen, ouders en begeleiders!

Sanne Dols
Roosendaal : MDP, 2016
Kaartenspel met 29 emoties verdeeld in drie kleuren gebaseerd op het stoplichtsysteem: groen, oranje en rood. Het stoplichtsysteem wil kinderen op een visuele manier meer inzicht geven in hun gevoelswereld. Door het spelen van het spel leert het kind zijn gevoelens te herkennen, te begrijpen of onder woorden te brengen. Een kind krijgt meer grip op eigen gevoelens en emoties, leert situaties op te lossen en zich in te leven in anderen. De ouder, begeleider, docent of coach krijgt meer inzicht in het gevoelsleven van het kind en kan betere ondersteuning bieden in de verwerking (emotieregulatie). Bovendien wordt de zelfredzaamheid en de sociaal emotionele ontwikkeling gestimuleerd. Door middel van vragen en kleine opdrachten (tekenen, vertellen of uitbeelden) moet een kind nadenken en praten over zijn/haar gevoel. Het spel kan op meerdere manieren en in verschillende situaties gespeeld worden: 1 op 1, in een groep, op school, thuis of in een praktijkomgeving. Het spel kan gecombineerd worden met de andere twee gevoelsproducten (de Gevoelsmeter en de Gevoelspictogrammen).
Plek in kenniscentrum: Sociaal-emotionele ontwikkeling  

Vertrouwen in je klas : emotionele veiligheid op de basisschool met TA

Theo van der Heijden, Daniëlle van der Heijden, Tamar Kopmels
Amsterdam : SWP, 2016. - 200 p.
ISBN 9789088506666
Het uitgangspunt van dit boek is dat een vertrouwensrelatie tussen kinderen en leerkrachten de basis is voor een veilig leerklimaat. Centraal staan de psychologische processen die spelen in de interacties tussen leerkracht en kind, tussen leerkracht en ouders, tussen kinderen onderling en tussen leerkrachten onderling. De basis voor de aanpak in dit boek zijn inzichten uit de Transactionele Analyse (TA). Dit model is vertaald naar voor leerkrachten herkenbare thema’s als omgaan met onrust bij kinderen, schuld en schaamte, reddersgedrag van leerkrachten, onzekerheid van leerkrachten, omgaan met pesten en conflicten met collega’s en ouders.
Ieder hoofdstuk start met een verhaal vanuit verschillende perspectieven: leerkracht, kind(eren), ouders, collega’s. Dit zijn verhalen op basis van waargebeurde ervaringen van leerkrachten en ouders. Daar wordt dan de theorie van TA op losgelaten: Welke processen spelen hier? Hoe kun je belemmerende patronen doorbreken? Leerkrachten krijgen zo zicht op hun eigen mogelijkheden in dergelijke situaties. Dan biedt ieder hoofdstuk een ‘contraverhaal’: een visioen van hoe een lastige situatie zou kunnen transformeren als je vanuit vertrouwen naar jezelf en de ander kan kijken. Tot slot zijn er rond elk thema praktische handreikingen, opdrachten en bemoedigingen. Bij ieder thema kan bovendien ondersteunend materiaal worden gedownload.
Plek in kenniscentrum: Veilige school 17720-HEIJ 

Pittige pubers : opvoeden van je kind met ADHD of autisme

Marije Kuin, Anneke Eenhoorn, Arga Paternotte
Houten : LannooCampus, 2016. - 200 p.
ISBN 9789401428903
Boek voor professionals en ouders van pubers met ADHD of autisme. Het biedt handvatten om beter te communiceren, grenzen te trekken, en te handelen in de opvoeding van hun kind met ADHD of autisme.
Een grote mond, driftbuien met agressiviteit, vergeetachtig en slordig?
Besproken worden de achtergronden van het gedrag van deze kinderen en de verschillen tussen de gewone puberteitsproblemen en de extra portie waar deze jongeren voor staan. Behandeld worden ondermeer: puberbrein en ontwikkelingsproblemen, communicatie en motivatie, vriendschappen, relaties en seksualiteit, onderwijs en communicatie op school.
Het boek werd geschreven in samenwerking met oudervereniging Balans en sluit aan bij de cursus Ouderpower van Balans.
Plek in kenniscentrum: Voortgezet onderwijs 17740-KUIN 

Autisme en adhd in een persoon : kenmerken en ervaringen in de ritssluiting van twee stoornissen

Josine Bouwmans, Ina van Berckelaer-Onnes, Sander Begeer
Houten : LannooCampus, 2016. - 120 p.
ISBN 979401428934
In deze publicatie beschrijft Josine Bouwmans, een vrouw met ASS en ADHD haar persoonlijke zoektocht naar eenheid. Ze koppelt haar ervaringen aan verschillende leeftijdsfasen, waarin ze haar gedrag tracht te verklaren vanuit het perspectief van beide stoornissen.
Josine ervaart het samengaan van beide stoornissen in metaforische zin als een ritssluiting. Haar beschrijvingen worden door twee clinici op het gebied van ASS en ADHD theoretisch ingekaderd en toegelicht.
Plek in kenniscentrum: Autisme Adhd 17740-BOUW