Eigenwijzr [App]

Amersfoort : Kwintessens, 2017
Sinds 1 augustus 2015 is het voor scholen voor primair en voortgezet onderwijs wettelijk verplicht om de sociale veiligheid en het welbevinden van leerlingen te monitoren. Het meetinstrument EigenwijzR voor het basisonderwijs benut hiervoor de eigen wijsheid van kinderen. EigenwijzR is een app voor de tablet of pc waarbij kinderen uit groep 5 t/m 8 zelf aan kunnen geven hoe veilig ze zich voelen. De leerlingen krijgen een introductiefilmpje en vervolgens een aantal positief geformuleerde vragen die ze binnen zeven minuten kunnen beantwoorden. EigenwijzR is gericht op preventie en geeft kinderen de kans anoniem te melden als ze ergens over willen praten en met wie. Naast de scores geeft de rapportage een toelichting op de behaalde scores. De regie voor het uitvoeren van interventies naar aanleiding van de uitkomst van de rapportage ligt bij de leerkracht, de IB-er en/of directie. EigenwijzR biedt dus geen oplossingen of vervolgstappen. Ga naar de app

Veiligheidskaart : checklist ten behoeve van het (ontwerp van een) schoolveiligheidsplan

Utrecht : Nederlands Jeugdinstituut (NJI)
De 'veiligheidskaart' kan gebruikt worden door scholen in het basis-, voortgezet, speciaal onderwijs en het middelbaar beroepsonderwijs. Daarmee toetsen zij hun veiligheidsbeleid aan wat wettelijk verplicht is en wat zij extra kunnen doen aan een veilig schoolklimaat. Met deze uitgebreide checklist kan de school het beleid verbeteren en vertalen in een concreet veiligheidsplan.
Deze checklist geeft een toelichting op verschillende toetsingsonderdelen, en verwijst naar de verschillende wetten waar de veiligheidskaart betrekking op heeft.
Kijk hier voor de veiligheidskaart

De ringaanpak : een groepsdynamische aanpak voor een veilige klas

Barry Redeker
Huizen : Pica, 2016. - 104 p.
Met lit. opg.
ISBN 9789491806704
Iedere (nieuwe) groep doorloopt de welbekende fases van groepsvorming. In de meeste gevallen ontstaan effectieve en veilige groepen, waarin leerlingen zich fijn voelen, samenwerken, fouten durven te maken en initiatief tonen.
Er zijn echter ook groepen waarin er reden en ruimte is voor negatief leiderschap. In deze groepen is sprake van macht, intimidatie en uitsluiting, ruzie, roddelen en pesten.
Vanuit de gedachte dat mensen sociale wezens zijn, met het verlangen bij een groep te horen, ontwikkelde Barry Redeker De Ringaanpak: een groepsdynamische benadering voor een veilige klas, opgebouwd uit 8 concrete stappen. De Ringaanpak gaat uit van een systemisch geheel. Wie neemt welke plek in ten opzichte van de onveiligheid? Welk gedrag zien we? Wat zijn valkuilen bij deze positie? Wat zijn kwaliteiten? Waar kun je positief mee aan de slag gaan?
Er wordt een sterk beroep gedaan op groepsverantwoordelijkheid, zelfsturing en het aanspreken op elkaars gedrag waarin individuele leerlingen zich bewust worden van hun eigen gedrag en leren zelf de regie te nemen.
Plek in kenniscentrum: Pedagogisch klimaat 17690-REDE

                   

De vreedzame school [versie 3 2010] : katern Werken aan sociale veiligheid

 

Maartensdijk : Eduniek, 2015.
Handreiking om pesten te voorkomen en om in te grijpen bij pestincidenten, op een manier die past bij de werkwijze van De Vreedzame School.
De map bestaat uit vier delen:
Het eerste deel is algemeen van aard en gaat in op wat we onder pesten verstaan en wat de visie vanuit De Vreedzame School op pesten (en sociale veiligheid) is. In het tweede gedeelte wordt aandacht besteedt aan de preventie: wat kunnen we doen om pesten te voorkomen? Aan de orde komt de monitoring van de veiligheidsbeleving van de leerlingen middels de Veiligheidsthermometer. Naast algemene aanbevelingen gaan we in op essentiële preventieve factoren als regels, toezicht en het werken met commissies van leerlingen. Een wezenlijk onderdeel van dit katern is het opstellen van een 'grondwet' in de school.
Het derde deel gaat in op wat te doen als er toch ingegrepen moet worden. Hoe doen we dat dan op een wijze die past bij De Vreedzame School? beschreven wordt het ingrijpen bij plagen en de oplossingsgerichte aanpak bij pesten. Vervolgens wordt aandacht besteed aan digitaal pesten, aan herstelgesprekken, en aan schorsing en verwijdering van leerlingen. Dit gedeelte mondt uit in het sociaal veiligheidsplan: hoe beschrijven (en verantwoorden) we als school wat we doen om de sociale veiligheid van leerlingen te bewaken? Ook wordt de rol van de ouders belicht.
In het laatste gedeelte is een flink aantal lessen opgenomen, deels nieuwe lessen, deels aanpassingen van bestaande lessen. Deze lessen zijn bedoeld om specifieker aandacht te besteden aan sociale veiligheid en pesten binnen het programma van De Vreedzame School. Een deel van de lessen sluit aan bij de grondwet van de school en de daaruit voortvloeiende gedragsregels.

Gedragen gedrag : primair onderwijs

Utrecht : Stichting School en Veiligheid, PPSI, 2014. - 1 doos
Doos met spelbord, pion, handleiding, kaartjes, wijzer.
Spel dat onderwijspersoneel in het primair onderwijs uitnodigt om met elkaar in gesprek te gaan over omgangsregels op school. Het spel bevat kaartjes met daarop beschrijvingen van situaties die afkomstig zijn uit de schoolpraktijk. De kaartjes zijn ingedeeld in verschillende thema's zoals pesten, seksueel gedrag, school & prive, sociale media en diversiteit.
Het doel is om gewenst en ongewenst gedrag bespreekbaar te maken en samen tot afspraken en regels te komen.